Ayaş Psikiyatrist ve Psikiyatri Doktoru

Bu sayfanın konusu: Emeklilik ve ruh sağlığı

Emeklilik yıllarca beklenen bir dinlenme dönemi olabilir; ama kimi zaman beklenmedik bir boşluk, anlamsızlık ve keyifsizlik de getirir. Ayaş'ta psikiyatrist arayanlar için emekliliğin ruh sağlığına etkisini ve bu döneme uyumu anlatıyoruz.

Emeklilik neden zorlayabilir?

İş yalnızca gelir kaynağı değildir; günün düzenini, sosyal ilişkileri ve kişinin "ben kimim" sorusuna verdiği cevabın önemli bir kısmını da belirler. Emeklilikle birlikte sabah kalkmak için bir neden, iş arkadaşlarıyla gündelik sohbetler ve yapılan işin görünür bir karşılığı birden ortadan kalkabilir. Eşlerin bütün günü birlikte geçirmeye başlaması da ilişkide yeni bir uyum gerektirir. Bu değişimler çoğu kişide birkaç ay içinde dengeye otururken, bazılarında depresyona dönüşebilir.

Ne zaman dikkat etmeli?

• Haftalarca süren keyifsizlik ve isteksizlik
• Günün büyük kısmını evde, televizyon karşısında geçirmek
• Uyku düzeninin bozulması, gece uyanmaları
• İştahta değişiklik, kilo kaybı ya da artışı
• "Artık işe yaramıyorum" gibi değersizlik düşünceleri
• Alkol kullanımında artış

Yeni döneme uyum için

Emekliliğin ilk aylarında günü yapılandırmak önemlidir: belirli saatlerde kalkmak, her gün dışarı çıkmak, düzenli yürüyüş yapmak ve haftaya birkaç sabit etkinlik koymak. Gönüllü çalışmalar, kurslar, torunlarla geçirilen planlı zamanlar ya da yarı zamanlı uğraşlar kimlik ve anlam duygusunu yeniden kurar. Belirtiler bu adımlara rağmen sürüyorsa bir psikiyatristin değerlendirmesi gerekir; ileri yaşta depresyon unutkanlık gibi görünebilir ve tedaviyle belirgin biçimde düzelir.

Emekliliğe hazırlanmak

Emekliliğe birkaç yıl önceden hazırlanmak, geçişi belirgin biçimde kolaylaştırır. İş dışındaki ilgi alanlarını şimdiden geliştirmek, iş dışı arkadaşlıkları güçlendirmek ve emeklilikte günün nasıl geçeceğine dair somut bir plan yapmak boşluk duygusunu azaltır. Eşlerin bu dönemde ortak ve ayrı etkinlikleri birlikte konuşması, evde yeni bir düzen kurulmasına yardım eder. Maddi planlama da belirsizliğe bağlı kaygıyı azaltan önemli bir adımdır.

Beden sağlığı ve ruh hâli

İleri yaşta tiroid hastalıkları, vitamin eksiklikleri, işitme ve görme kaybı ya da kullanılan bazı ilaçlar keyifsizlik ve yorgunluğa yol açabilir. Bu nedenle psikiyatrik değerlendirmede bedensel sağlık da gözden geçirilir. Düzenli fiziksel etkinlik hem bedeni hem ruh hâlini korur; haftanın çoğu günü yapılan yarım saatlik yürüyüşler bile anlamlı bir fark yaratır.

Ayaş'ta psikiyatriste başvuru

Ayaş'ta yaşayanlar psikiyatri polikliniklerine ya da muayenehanelere randevuyla başvurabilir. Ulaşımın zor olduğu durumlarda kontrol görüşmeleri online yapılabilir; yakınınızın görüşmeye eşlik etmesi değerlendirmeyi kolaylaştırır. Kullandığınız ilaçların listesini yanınızda götürmeniz de önerilir.

Sık sorulan sorular